نامساعد آن بر دوره‌هاى بعد نيز ناديده گرفته شود . و اين بحثى است كه نمىتوان در چنين فرصت كوتاهى به آن پرداخت . اينها رؤوس مطالبى بود كه در اين مختصر اشارهء اجمالى بدانها ميسر گرديد ، بدين‌اميد كه شايد براى كسانىكه علاقه‌اى به تحقيق در اين موضوع دارند مفيد باشد . چون در اين مقاله از برخى محققان و آراى ايشان مطالبى نقل شده ، لذا در اين‌جا فهرستى از مقالات يا كتابهايى از ايشان كه در اين زمينه مورد مراجعه بوده ذكر مىشود . جورج سارتن : آنچه از وى در اين‌جا نقل شده از كتابى است كه اصل آن با اين عنوان است J . Sarton , The life of Science و آقاى احمد بيرشك آن را به فارسى برگردانده و با عنوان « سرگذشت علم » در سال 1333 در تهران به چاپ رسانيده‌اند . اوليرى : كتاب وى به اين عنوان است : De Lacy O'leary , How Greek Science Passed to the Arabs اين كتاب در سال 1948 ميلادى در انگلستان در مؤسسه Routledge Kegan Paul , Ltd . Broadwy House , 68 - 74 Carter Lane , London , E . C . 4 به چاپ رسيده و آقاى احمد آرام آن را از روى همين چاپ به فارسى برگردانده‌اند و در سال 1341 به نام « انتقال علوم يونانى به عالم اسلام » جزء انتشارات دانشگاه تهران به شمارهء 860 و از محل هديهء دكتر يحيى مهدوى به دانشگاه به شمارهء 15 چاپ و منتشر گرديده . كراچكوفسكى : اصل اين كتاب كه دربارهء « ادبيات جغرافيايى عربى » است به اين عنوان است : Ignati Iulianovich Krachkovski , Istoria Arabskoi Geograficheskoi Literatury . Moskova - Leningrad , 1957 . اين كتاب به عربى هم ترجمه شده و در سال 1963 ميلادى در قاهره به چاپ رسيده . مترجم آن آقاى صلاح الدين عثمان هاشم و عنوان كتاب در عربى « تاريخ الادب الجغرافى العربى » و ناشر آن « لجنة التأليف و الترجمة و النشر » است . ماكس ميرهوف : اين بحث نخست در سپتامبر 1930 در ضمن صورت جلسات